Μηταράκης: Τα ακριτικά νησιά είναι η πρώτη γραμμή της Ελλάδας – Μήνυμα για ισχυρή παρουσία στο Αιγαίο και ενεργό άσκηση των δικαιωμάτων μας

Στη σημασία της ενεργού άσκησης των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας στη θάλασσα, της ενίσχυσης της γεωπολιτικής της θέσης και της στρατηγικής σημασίας των ακριτικών νησιών αναφέρθηκε ο Κοινοβουλευτικός Εκπρόσωπος της Νέας Δημοκρατίας και Βουλευτής Χίου, Νότης Μηταράκης, κατά την παρουσίαση του βιβλίου του Γιώργου Νούλα στη Βιβλιοθήκη Κοραή στη Χίο.

Ο κ. Μηταράκης συνεχάρη θερμά τον συγγραφέα για «ένα βιβλίο εξαιρετικά επίκαιρο», υπογραμμίζοντας ότι η ΑΟΖ, η υφαλοκρηπίδα και η οριοθέτηση των θαλασσίων ζωνών «δεν είναι μόνο νομικό ή ακαδημαϊκό» ζήτημα, αλλά «βαθιά πολιτικό και εθνικό».

Αναφερόμενος στην ελληνική εξωτερική πολιτική, τόνισε ότι η Ελλάδα «δεν περιμένει απλώς τις εξελίξεις», αλλά «δημιουργεί συμμαχίες, συνάπτει συμφωνίες, ενισχύει τη διεθνή της θέση και, κυρίως, ασκεί τα δικαιώματά της με βάση το Διεθνές Δίκαιο».

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στα ακριτικά νησιά, σημειώνοντας: «Τα νησιά αυτά δεν είναι η “περιφέρεια” της Ελλάδας. Είναι η πρώτη γραμμή της Ελλάδας». Όπως τόνισε, «η νησιωτική πολιτική, επομένως, είναι και πολιτική εθνικής ισχύος».

Κλείνοντας, υπογράμμισε την ανάγκη νομικής, διπλωματικής και γεωπολιτικής προετοιμασίας, ώστε, «όταν και εφόσον υπάρξουν οι προϋποθέσεις για μια δικαστική λύση», η Ελλάδα να προσέλθει «με αυτοπεποίθηση, με συμμαχίες και με πλήρη επίγνωση των εθνικών της συμφερόντων».

Ακολουθεί η ομιλία του κ. Μηταράκη:

Εκλεκτοί προσκεκλημένοι, Κυρίες & Κύριοι,

Θα ήθελα καταρχάς να συγχαρώ θερμά τον Γιώργο Νούλα για ένα βιβλίο εξαιρετικά επίκαιρο. Ένα βιβλίο που αγγίζει ένα ζήτημα το οποίο δεν είναι μόνο νομικό ή ακαδημαϊκό. Είναι βαθιά πολιτικό και εθνικό. Αφορά τη θέση της Ελλάδας ως νησιωτικού κράτους και την αξιοποίηση των δικαιωμάτων μας στη θάλασσα. Η ΑΟΖ, η υφαλοκρηπίδα και η οριοθέτηση των θαλασσίων ζωνών δεν είναι αφηρημένες έννοιες. Αφορούν την εθνική μας κυριαρχία, την οικονομία, την ενέργεια, τη γεωπολιτική μας θέση και, τελικά, το μέλλον της χώρας μας. Και εδώ αξίζει να δούμε τι έχει αλλάξει τα τελευταία χρόνια.

Η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας, από το 2019 και μετά, ακολούθησε μια εξωτερική πολιτική που πέρασε από τη διακήρυξη στην πράξη. Το 2020 η Ελλάδα υπέγραψε συμφωνία οριοθέτησης θαλασσίων ζωνών με την Ιταλία. Στη συνέχεια, συμφωνία μερικής οριοθέτησης ΑΟΖ με την Αίγυπτο. Τον Ιανουάριο του 2021 επεκτείναμε τα χωρικά μας ύδατα στο Ιόνιο από τα 6 στα 12 ναυτικά μίλια. Και το 2025 προχωρήσαμε περαιτέρω στην αποτύπωση και άσκηση των δικαιωμάτων μας στις θαλάσσιες ζώνες, με τη νέα θαλάσσια χωροταξία και την καταγραφή των δυνητικών εξωτερικών ορίων της χώρας. Παράλληλα, ενισχύσαμε τις στρατηγικές μας σχέσεις με τη Γαλλία, τις Ηνωμένες Πολιτείες, το Ισραήλ, την Αίγυπτο και τις χώρες του Κόλπου. Και ταυτόχρονα προχωρήσαμε σε ενεργειακές και γεωπολιτικές συνεργασίες, στην Ανατολική Μεσόγειο, ενώ πλέον υπάρχουν σημαντικές εξελίξεις και στην αξιοποίηση των ενεργειακών δυνατοτήτων νοτίως της Κρήτης. Όλα αυτά δεν είναι αποσπασματικές κινήσεις. Συνθέτουν μια εθνική στρατηγική. Μια στρατηγική που επιβεβαιώνει ότι η Ελλάδα δεν περιμένει απλώς τις εξελίξεις. Δημιουργεί συμμαχίες, συνάπτει συμφωνίες, ενισχύει τη διεθνή της θέση και, κυρίως, ασκεί τα δικαιώματά της με βάση το Διεθνές Δίκαιο. Ως αιρετό Μέλλος του Συμβουλίου Ασφαλείας του Ο.Η.Ε. Η στρατηγική της Ελλάδος έχει ιδιαίτερη σημασία απέναντι στην Τουρκία. Η πάγια ελληνική θέση είναι σαφής: η μόνης μας διαφορά, που μπορεί να οδηγηθεί σε διεθνή δικαστική επίλυση, είναι η οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας και της ΑΟΖ.

Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι δεν πρέπει να υπάρχει διάλογος. Σημαίνει ότι ο διάλογος πρέπει να γίνεται με καθαρούς κανόνες, με αυτοπεποίθηση και με σαφή γνώση των ορίων μας.

Η θέση δεν είναι αποκομμένη από τη συνολική εξωτερική μας πολιτική.

Αντίθετα, εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική που βλέπουμε να εξελίσσεται και σήμερα. Η Ελλάδα προχωρά με συμμαχίες, διεθνή νομιμότητα και πραγματική ισχύ. Όπως η συνεργασία με την Κύπρο και την Αίγυπτο, η στρατηγική σχέση με τη Γαλλία, η θέση μας στο ΝΑΤΟ, δημιουργούν ένα ευρύτερο περιβάλλον ασφάλειας και σταθερότητας στην Ανατολική Μεσόγειο. Και αυτό συνδέεται άμεσα με το θέμα του βιβλίου.

Η Ελλάδα έχει αποδείξει στην πράξη, με τις συμφωνίες οριοθέτησης με την Ιταλία και την Αίγυπτο, ότι οι θαλάσσιες ζώνες μπορούν να οριοθετούνται μέσα από τον διάλογο, όταν υπάρχει πολιτική βούληση και προσήλωση στο Διεθνές Δίκαιο. Το ίδιο πρέπει να επιδιώξουμε και στο μέλλον. Όχι όμως με οποιοδήποτε τίμημα. Η ελληνική εξωτερική πολιτική οφείλει να είναι ταυτόχρονα ανοιχτή στον διάλογο και απολύτως καθαρή ως προς τις θεμελιώδεις θέσεις της. Γιατί η ειρήνη και η καλή γειτονία δεν χτίζονται με υποχωρήσεις απέναντι σε μονομερείς διεκδικήσεις. Χτίζονται με κανόνες που ισχύουν για όλους. Και μια χώρα που έχει συμμάχους, έχει σχέδιο και γνωρίζει το Διεθνές Δίκαιο, μπορεί να συνομιλεί από θέση ισχύος.

Εδώ βρίσκεται και η μεγάλη αξία του βιβλίου του Γιώργου Νούλα. Μας υπενθυμίζει ότι το Διεθνές Δίκαιο και η διεθνής νομολογία δεν λειτουργούν με απλές μαθηματικές εξισώσεις. Η ύπαρξη δικαιώματος ενός νησιού σε θαλάσσιες ζώνες δεν σημαίνει ότι κάθε οριοθέτηση θα δώσει αυτομάτως το ίδιο αποτέλεσμα. Η νομολογία εξετάζει τη γεωγραφία, τις ιδιαίτερες περιστάσεις και το συνολικό αποτέλεσμα της οριοθέτησης. Γι’ αυτό χρειάζεται νομική γνώση, διπλωματική προετοιμασία και πολιτική στρατηγική.

Και εδώ θα ήθελα να σταθώ ιδιαίτερα στα ακριτικά μας νησιά. Χίος, Σάμος, Λέσβος, Δωδεκάνησα, Καστελόριζο. Τα νησιά αυτά δεν είναι η «περιφέρεια» της Ελλάδας. Είναι η πρώτη γραμμή της Ελλάδας. Η νησιωτική πολιτική, επομένως, είναι και πολιτική εθνικής ισχύος. Χρειαζόμαστε κατοίκους στα νησιά. Ισχυρή οικονομία. Χρειαζόμαστε υποδομές, ανάπτυξη, ασφάλεια, ενεργειακή επάρκεια και οικονομική δραστηριότητα. Γιατί ένα ζωντανό και ισχυρό ακριτικό νησί είναι ταυτόχρονα κοινωνικός, οικονομικός και γεωπολιτικός πυλώνας της χώρας.

Και εδώ θα ήθελα να σταθώ σε μια ακόμη διάσταση του βιβλίου, που θεωρώ ότι αξίζει να ανοίξει έναν ευρύτερο πολιτικό και επιστημονικό διάλογο. Ο Γιώργος Νούλας δεν περιορίζεται στη διαπίστωση του προβλήματος. Καταθέτει πρόταση λύσης. Προτείνει να αναζητήσουμε ενεργά, εκείνες τις διεθνείς νομικές διαδικασίες, που μπορούν να οδηγήσουν από τη διαρκή εκκρεμότητα, σε μια πραγματική οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών. Δεν παρουσιάζω αυτή την πρόταση ως κυβερνητική θέση. Θεωρώ, όμως, ότι ακριβώς εδώ βρίσκεται η αξία μιας σοβαρής επιστημονικής εργασίας: να μην μας λέει μόνο πού βρίσκεται το πρόβλημα, αλλά να μας προκαλεί να συζητήσουμε πώς μπορεί να λυθεί.

Η Νέα Δημοκρατία έχει αποδείξει ότι επιλέγει τις λύσεις που στηρίζονται στο Διεθνές Δίκαιο. Και αυτό συνδέεται απολύτως με τη σημερινή θέση της κυβέρνησης. Η Ελλάδα αναγνωρίζει ως αντικείμενο διεθνούς δικαιοδοτικής επίλυσης την οριοθέτηση των θαλασσίων ζωνών. Ζητήματα κυριαρχίας ή αποστρατιωτικοποίησης των νησιών δεν αποτελούν αντικείμενο διαπραγμάτευσης. Το ζητούμενο, λοιπόν, δεν είναι να φοβόμαστε τη διεθνή δικαιοσύνη. Είναι να είμαστε τόσο καλά προετοιμασμένοι —νομικά, διπλωματικά και γεωπολιτικά— ώστε, όταν και εφόσον υπάρξουν οι προϋποθέσεις για μια δικαστική λύση, η Ελλάδα να προσέλθει με αυτοπεποίθηση, με συμμαχίες και με πλήρη επίγνωση των εθνικών της συμφερόντων.

Σας ευχαριστώ.