Βουλή

Εισήγηση Ν. Μηταράκη στην Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου για τα Σ/Ν για τις Παραχωρήσεις και τις Δημόσιες Συμβάσεις (1η συνεδρίαση)

Ομιλία Νότη Μηταράκη, εισηγητή της Νέας Δημοκρατίας στην κοινή συνεδρίαση της Διαρκούς Επιτροπής Παραγωγής και Εμπορίου και της Διαρκούς Επιτροπής Δημόσιας Διοίκησης, Δημόσιας Τάξης και Δικαιοσύνης με θέματα ημερήσιας διάταξης: 

α) Επεξεργασία και εξέταση του σχεδίου νόμου του Υπουργείου Οικονομίας, Ανάπτυξης και Τουρισμού «Ανάθεση και εκτέλεση συμβάσεων παραχώρησης – Εναρμόνιση με την Οδηγία 2014/23/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 26ης Φεβρουαρίου 2014 σχετικά με την ανάθεση συμβάσεων παραχώρησης (ΕΕ L 94/1/28.3.2014) και άλλες διατάξεις.»

β) Επεξεργασία και εξέταση του σχεδίου νόμου του Υπουργείου Οικονομίας, Ανάπτυξης και Τουρισμού «Δημόσιες συμβάσεις έργων, προμηθειών και υπηρεσιών (προσαρμογή στις οδηγίες 2014/24/ΕΕ και 2014/25/ΕΕ).»

Κυρία Πρόεδρε,

σήμερα συζητάμε δύο σχέδια νόμου, την ανάθεση και εκτέλεση συμβάσεων παραχώρησης, εναρμόνιση με την Οδηγία 2014/23 Ε του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, σχετικά με την ανάθεση συμβάσεων παραχώρησης, τα γνωστά μας ΣΔΙΤ, που θυμάμαι στο παρελθόν είχαν γίνει και αντικείμενο έντονης ιδεολογικής διαμάχης και δεύτερον,  το νομοσχέδιο για τις δημόσιες συμβάσεις έργων, προμηθειών και υπηρεσιών και η προσαρμογή στις Οδηγίες 2014/24 και 2014/25 της Ε.Ε.

Τα εν λόγω νομοσχέδια αποτελούν σε μεγάλο βαθμό απλή ενσωμάτωση ευρωπαϊκών οδηγιών που με καθυστέρηση η Κυβέρνηση ενσωματώνει στην εθνική νομοθεσία. Ενώ το περιθώριο ενσωμάτωσης ήταν μέχρι τις 18 Απριλίου και αυτά είχαν τεθεί στη δημόσια διαβούλευση το Μάρτιο, τελικά το νομοσχέδιο έφτασε σε εμάς τον Ιούλιο για να ψηφιστεί λίγο πριν το κλείσιμο της Βουλής.  Η σπουδή της Κυβέρνησης να κλείσει έτσι γρήγορα ένα τόσο σοβαρό θέμα δείχνει για άλλη μια φορά την προχειρότητα με την οποία αντιμετωπίζονται τα πάντα από αυτή την Κυβέρνηση. Να υπενθυμίσουμε ότι με τροπολογία σε πρόσφατο νομοσχέδιο καταργήσατε τα άρθρα του νόμου 4281/2014, περί σύναψης δημοσίων συμβάσεων και σήμερα μεταγενέστερα φέρνετε το νέο θεσμικό πλαίσιο προς συζήτηση και ψήφιση στη Βουλή. Ως αποτέλεσμα είχαμε, για ένα μικρό χρονικό διάστημα, κενό νόμου όσον αφορά στις δημόσιες συμβάσεις.

Όταν μιλάμε για δαπάνες που σχετίζονται με τις δημόσιες συμβάσεις εννοούμε το σύνολο των δαπανών του Γενικού Κρατικού Προϋπολογισμού για την εκτέλεση δημοσίων έργων, την προμήθεια προϊόντων και τη λήψη υπηρεσιών από τους ιδιώτες. Οι δαπάνες των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης για δημόσιες συμβάσεις εκτιμάται ότι, τα τελευταία χρόνια, κυμαίνονται μεταξύ 10% έως 15% του Α.Ε.Π. και αντιστοιχούν τουλάχιστον στο 20% με 30% των δαπανών της Γενικής Κυβέρνησης.

Ο τομέας των δημοσίων συμβάσεων μπορεί να παίξει καθοριστικό ρόλο τόσο στην προσπάθεια για εξασφάλιση δημοσιονομικής σταθερότητας αλλά κυρίως στην προσπάθεια για ανάπτυξη της οικονομίας και ενίσχυση της απασχόλησης και της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων της ελληνικής οικονομίας.

Για να γίνει όμως αυτό, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, θα πρέπει να βελτιωθεί η οργάνωση και ο συντονισμός του τομέα των δημοσίων συμβάσεων, να αναπτυχθούν και να αξιοποιηθούν οι Τεχνολογίες Πληροφορικής και Επικοινωνιών και να ενισχυθούν τα συστήματα παρακολούθησης και ελέγχου αυτών των συμβάσεων.

Κατά συνέπεια, τέτοιου είδους δράσεις θα πρέπει να αντιμετωπίζονται από ένα πλήρες νομικό και θεσμικό πλαίσιο, το οποίο θα περιλαμβάνει:

α) Την  πλήρη  ανάπτυξη του Εθνικού Συστήματος Ηλεκτρονικών Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΣΗΔΗΣ)

β) Την ανάπτυξη ηλεκτρονικών καταλόγων στο πλαίσιο αυτού του εθνικού συστήματος  (ΕΣΗΔΗΣ) για δημόσιες συμβάσεις προϋπολογισμού κάτω των 60.000 €

γ) Την  καταγραφή των αναθετουσών  αρχών και η πιστοποίηση των στελεχών τους που απασχολούνται με την ανάθεση και εκτέλεση των δημοσίων συμβάσεων.

δ) Τον ταχύτερο δυνατό ανασχεδιασμό και ανάπτυξη του Κεντρικού Ηλεκτρονικού Μητρώου Δημοσίων Συμβάσεων (ΚΗΜΔΗΣ).

ε) Τον προγραμματισμό και την ενημέρωση των οικονομικών φορέων για το ύψος και το είδος των προϊόντων και των υπηρεσιών που πρόκειται να προμηθευτεί το δημόσιο στο άμεσο μέλλον και

στ) Τη βελτίωση της οργάνωσης του τομέα των δημοσίων συμβάσεων ως προς τα θέματα συντονισμού και ελέγχου.

Η Ν.Δ. με τον ν. 4281/2014, που τότε είχε υπερψηφιστεί από τον ΣΥΡΙΖΑ με εισηγητή τότε -εσάς κ. Υπουργέ- τον κ. Σταθάκη, επιχείρησε να ενοποιήσει το καθεστώς των δημοσίων συμβάσεων, καθώς διέπονταν  από πολυνομία και πολυπλοκότητα. Συγκεκριμένα: Η μεταρρύθμιση στην αγορά των δημόσιων συμβάσεων, όπως εφαρμόστηκε από την κυβέρνηση της Ν.Δ., είχε τότε τέσσερις βασικούς άξονες. Πρώτον, ενιαίους και απλούστερους κανόνες που θα ευνοούν τη μεγαλύτερη συμμετοχή, δεύτερον, αξιοποίηση των ηλεκτρονικών συστημάτων τόσο για την παρακολούθηση των διαγωνισμών και συμβάσεων από όλους (ΚΗΜΔΗΣ- Κεντρικό Ηλεκτρονικό Μητρώο Δημοσίων Συμβάσεων – το αποθετήριο εγγράφων σχετικών με δημόσιες συμβάσεις) όσο και για τη διενέργεια των διαγωνισμών (ΕΣΗΔΗΣ- Εθνικό Σύστημα Ηλεκτρονικών Δημοσίων Συμβάσεων – δηλαδή την πλατφόρμα της διενέργειας των διαγωνισμών), τρίτον, την  εποπτεία του χώρου από ανεξάρτητη αρχή με τις απαραίτητες εξουσίες και  λειτουργικές ενισχύσεις (ΕΑΑΔΗΣΥ -την Ενιαία Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων), και τέλος, την προώθηση τεχνικών εξοικονόμησης όπως οι συγκεντρωτικές αγορές, οι συμφωνίες πλαίσιο, οι ηλεκτρονικοί κατάλογοι και  τα δυναμικά συστήματα αγορών.

Σε κανένα από αυτά τα πεδία η σημερινή Κυβέρνηση δεν έχει προχωρήσει περισσότερο από όσο  έκανε τότε η Ν.Δ. με το ν. 4281 / 2014 δύο χρόνια πριν, επομένως, πρόκειται στον τομέα των προμηθειών, για δύο χαμένα χρόνια.- Ακόμα περισσότερο, θεωρώντας ότι η νομοθεσία των δημοσίων συμβάσεων δεν αλλάζει συχνά, ούτε θα έπρεπε να αλλάζει συχνά (για  σταθερότητα του οικονομικού περιβάλλοντος), πρόκειται για μια χαμένη ευκαιρία να αλλάξει ο τρόπος που δημοπρατούνται συμβάσεις και να καταπολεμηθεί  στην πράξη η διαφορά και τα κατεστημένα συμφέροντα για τα επόμενα αρκετά χρόνια.

Επομένως, είναι μεν θετικό στοιχείο η οργανωμένη προσπάθεια ενσωμάτωσης των Οδηγιών από τη χώρα μας μέσω της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων, με ενεργό συμμετοχή στις ομάδες εργασίας σε ευρωπαϊκό επίπεδο και με ευρεία διαβούλευση σε εθνικό επίπεδο στα θέματα που συνιστούν πολιτικές επιλογές, όπως η διαχείριση και μεταχείριση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, των επιχειρήσεων κοινωνικής οικονομίας, τα περιβαλλοντικά κριτήρια  στην ανάθεση των έργων.

Όμως, είναι παραπλανητικό να εμφανίζεται ότι η παρούσα νομοθετική πρωτοβουλία αποτελεί ενσωμάτωση των νέων Οδηγιών. Πρόκειται για κάτι  περισσότερο, διατήρηση ενός συστήματος  δημοσίων συμβάσεων της χώρας εν πολλοίς ως έχει, τόσο αν  όσο και κάτω των ορίων των οδηγιών, αλλά και σε θέματα που δεν ρυθμίζονται από αυτές, όπως η εκτέλεση των συμβάσεων, εκεί που έπρεπε να προχωρήσουμε στη ριζική αλλαγή τους. Η προηγούμενη κυβέρνηση είχε βάλει τις βάσεις για αυτό, αλλά όπως σε τόσα άλλα θέματα, τα θετικά βήματα που είχαν γίνει δεν συνεχίστηκαν.

Συνεπώς, η παρούσα νομοθετική πρωτοβουλία συνιστά απλώς ενσωμάτωση ευρωπαϊκών οδηγιών με εισαγωγή πλήθους εξαιρέσεων και αποτελεί μια ακόμη μεγάλη χαμένη ευκαιρία για ένα πιο φιλελεύθερο καθεστώς δημοσίων συμβάσεων, που θα ευνοούσε τη διαφάνεια στους διαγωνισμούς, θα συνέβαλε στην καταπολέμηση της γραφειοκρατίας, την άρση των εμποδίων για ευρεία συμμετοχή και άρα για μείωση  των  δημόσιων δαπανών μέσω του ανταγωνισμού. Εν τέλει θα προωθούσε την αγωνιστικότητά του ελληνικών επιχειρήσεων, είτε πρόκειται για εργολάβους, για μελετητές, για προμηθευτές ή παρόχους υπηρεσιών.

Ως προς την ουσία των νομοσχεδίων, υπάρχει πλήθος παρατηρήσεων, που θα τα συζητήσουμε την Πέμπτη στην κατ’ άρθρον συζήτηση, όπως και την Πέμπτη θα τοποθετηθούμε και προς τις τροπολογίες. Είναι πάντως ενδεικτικό το γεγονός, ότι η πρώτη απόπειρα της Κυβέρνησης για τη διαμόρφωση του εν λόγω θεσμικού πλαισίου προκάλεσε την άμεση παρέμβαση του ΣτΕ, το οποίο σύμφωνα με σχετικό δημοσίευμα, έβαλε φρένο σε μια σειρά από προβληματικές και αντισυνταγματικές ρυθμίσεις.

Παρά τις εξαγγελίες της Κυβέρνησης η συγκεκριμένη νομοθετική παρέμβαση δεν διαθέτει καμία καινοτομία. Βέβαια η Ν.Δ. ασφαλώς και είναι σύμφωνη με την απλοποίηση των διαδικασιών και τη μείωση του διοικητικού φόρτου. Είναι ιδιαίτερα σημαντικές προτεραιότητες για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της ελληνικής οικονομίας. Όπως δεν είμαστε αντίθετοι και με την αρχή της αναλογικότητας και την προοπτική να στηριχθούν οι ΜΜΕ επιχειρήσεις και να βοηθηθούν εκείνες οι επιχειρήσεις που έχουν πληγεί από την υπερφορολόγηση και την  ύφεση. Ωστόσο υπάρχουν και διατάξεις που δεν πρέπει να ανοίξουν την κερκόπορτα σε «μπαταχτσήδες» του δημοσίου, να μπορούν να συμμετέχουν σε έργα και να δοθεί έμφαση στο πλήθος των εξαιρέσεων που εισάγονται σε αυτά τα Σ/Ν.

Αύριο έχουμε την ακρόαση των φορέων, υπάρχει ένας πολύ μεγάλος κατάλογος που με ιδιαίτερο ενδιαφέρον θα παρακολουθήσουμε. Είμαστε καταρχήν θετικοί στα δυο Σ/Ν, που συζητάμε σήμερα και θα τοποθετηθούμε πιο λεπτομερώς και επί της αρχής και κατ΄άρθρον την Πέμπτη.

Σας ευχαριστώ.

Κοινοβουλευτικός Έλεγχος

Ερώτηση
Οι Βουλευτές μπορούν να απευθύνουν εγγράφως στους Υπουργούς ερωτήσεις για οποιαδήποτε δημόσια υπόθεση, οι οποίες σκοπούν στην ενημέρωση της Βουλής σχετικά με την υπόθεση αυτή. Οι Υπουργοί οφείλουν να απαντούν εγγράφως στους ερωτώντες Βουλευτές εντός είκοσι πέντε ημερών. Σε κάθε περίπτωση, στην αρχή μιας συνεδρίασης κάθε εβδομάδα εγγράφονται στην ημερήσια διάταξη της Βουλής και συζητούνται αναφορές και ερωτήσεις
Αναφορά
Καθένας ή πολλοί μαζί μπορούν να απευθύνουν εγγράφως και επωνύμως παράπονα ή αιτήματα στη Βουλή των Ελλήνων. Οι Βουλευτές μπορούν, εάν το επιθυμούν, να υιοθετήσουν τις αναφορές αυτές. Ο Υπουργός είναι υποχρεωμένος, εντός είκοσι πέντε ημερών, να απαντήσει στην αναφορά.
Επίκαιρη Ερώτηση
Για θέματα της άμεσης επικαιρότητας, κάθε Βουλευτής έχει δικαίωμα να υποβάλλει επίκαιρη ερώτηση που απευθύνεται στον Πρωθυπουργό ή τους Υπουργούς, οι οποίοι απαντούν προφορικά. Μία φορά τουλάχιστον την εβδομάδα, ο Πρωθυπουργός απαντά ο ίδιος σε δύο τουλάχιστον επίκαιρες ερωτήσεις που αυτός επιλέγει. Επίκαιρες ερωτήσεις συζητούνται στην Ολομέλεια της Βουλής των Ελλήνων σε τρεις συνεδριάσεις κάθε εβδομάδα, αλλά και στο Τμήμα διακοπής των εργασιών.
Επερώτηση
Οι επερωτήσεις αποσκοπούν στον έλεγχο της Κυβέρνησης για πράξεις ή παραλείψεις της. Οι Βουλευτές που έχουν καταθέσει ερωτήσεις ή αίτηση κατάθεσης εγγράφων μπορούν να τις μετατρέψουν σε επερωτήσεις εάν κρίνουν ότι η απάντηση του Υπουργού δεν είναι επαρκής. Οι επερωτήσεις συζητούνται στην Ολομέλεια της Βουλής των Ελλήνων. Εάν υπάρχουν περισσότερες επερωτήσεις για το ίδιο θέμα, η Βουλή μπορεί να αποφασίσει την ταυτόχρονη συζήτησή τους, ή ακόμη και τη γενίκευση της συζήτησης.
Επίκαιρη Επερώτηση
Για θέματα της άμεσης επικαιρότητας οι Βουλευτές έχουν το δικαίωμα να υποβάλουν επίκαιρες επερωτήσεις. Οι επίκαιρες επερωτήσεις συζητούνται κάθε Δευτέρα στην Ολομέλεια αλλά και σε ορισμένες συνεδριάσεις του Τμήματος διακοπής των εργασιών. Κατά γενικό κανόνα, οι διαδικασίες που προβλέπει ο Κανονισμός για τις επερωτήσεις εφαρμόζονται και στις επίκαιρες επερωτήσεις.
Ερώτηση & ΑΚΕ
Οι Βουλευτές μπορούν να απευθύνουν εγγράφως στους Υπουργούς ερωτήσεις για οποιαδήποτε δημόσια υπόθεση, οι οποίες σκοπούν στην ενημέρωση της Βουλής σχετικά με την υπόθεση αυτή, ενώ παράλληλα δύνανται να ζητούν και την κατάθεση σχετικών εγγράφων. Οι Υπουργοί οφείλουν να απαντούν εγγράφως στους ερωτώντες Βουλευτές εντός είκοσι πέντε ημερών.
Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων
Οι Βουλευτές έχουν το δικαίωμα να ζητούν εγγράφως από τους Υπουργούς την κατάθεση εγγράφων σχετικών με κάποια δημόσια υπόθεση. Ο Υπουργός οφείλει να καταθέσει εντός μηνός τα ζητούμενα έγγραφα. Πάντως δεν μπορούν να κατατεθούν έγγραφα που αφορούν διπλωματικό ή στρατιωτικό ή σχετικό με την ασφάλεια του Κράτους μυστικό.

Δημοφιλή Θέματα

Τελευταία Νέα

Αναζήτηση